สสส.จับมือภาคี ลงพื้นที่เมืองปาน ชู “ชุมชนล้อมรัก” ใช้ CBTx แก้ยาเสพติด ฟื้นฟู สร้างอาชีพ คืนคนดีสู่สังคม

        เมื่อวันที่ 27 สิงหาคม 2569 สำนักงานกองทุนสนับสนุนการสร้างเสริมสุขภาพ (สสส.) ร่วมกับกระทรวงสาธารณสุข และมูลนิธิสถาบันวิจัยและพัฒนาการเรียนรู้ (มวร.) ลงพื้นที่อำเภอเมืองปาน จ.ลำปาง ติดตามความก้าวหน้าโครงการอำเภอต้นแบบและอำเภอขยายผลด้านการป้องกันและแก้ไขปัญหายาเสพติด โดยมี นพ.ม.ล.สมชาย จักรพันธุ์ ที่ปรึกษากรมสุขภาพจิต และคณะทำงาน ร่วมแลกเปลี่ยนแนวทางขับเคลื่อนการบำบัดฟื้นฟูผู้ติดยาเสพติดโดยใช้ชุมชนเป็นฐาน หรือ CBTx

        

        ช่วงบ่าย คณะลงพื้นที่ชุมชนบ้านขาม ติดตามการส่งเสริมอาชีพเลี้ยงกบของผู้ผ่านการบำบัด พร้อมร่วมกับฝ่ายปกครอง สาธารณสุข ตำรวจ ผู้นำชุมชน และผู้เข้ารับการบำบัด 2 ราย สะท้อนการทำงานร่วมกันแบบไร้รอยต่อ เพื่อช่วยให้ผู้ผ่านการบำบัดกลับมามีอาชีพ มีรายได้ และพึ่งพาตนเองได้

        นพ.ม.ล.สมชาย กล่าวว่า CBTx ไม่ได้มุ่งเพียงให้ผู้ป่วยหยุดยา แต่ต้องติดตามดูแลอย่างน้อย 1 ปี เพื่อป้องกันการกลับไปเสพซ้ำ โดยผู้นำชุมชนและ อสม. เป็น “สะพานเชื่อม” สำคัญ เนื่องจากใกล้ชิดและเข้าใจคนในพื้นที่

        สำหรับ “โครงการล้อมรัก” โรงพยาบาลเมืองปาน ใช้กระบวนการ CBTx ตั้งแต่การสร้างความไว้วางใจ สำรวจปัญหาและปรับทัศนคติ พัฒนาทักษะชีวิต ไปจนถึงเตรียมความพร้อมกลับคืนสู่สังคม โดยเน้นไม่ตีตราผู้ผ่านการบำบัด พร้อมเปิดโอกาสด้านอาชีพและการสร้างรายได้

        นายเทอดธง ภิระบรรณ์ นักวิชาการสาธารณสุขชำนาญการ กล่าวว่า หัวใจสำคัญคือการทำให้ชุมชนเข้าใจว่า ผู้ผ่านการบำบัดคือผู้ที่ต้องได้รับโอกาสและการดูแล ขณะที่ทุกภาคส่วน ทั้งฝ่ายปกครอง สาธารณสุข ตำรวจ อปท. ครอบครัว ผู้นำชุมชน และ อสม. ต้องร่วมกันติดตามและป้องกันการเสพซ้ำ

        ด้าน “นายแมค” นามสมมติ อายุ 35 ปี ผู้ผ่านการบำบัดและปัจจุบันประกอบอาชีพเกษตรกรรม เปิดเผยว่า การได้รับโอกาสจากครอบครัวและชุมชน รวมถึงกิจกรรมจิตอาสาและการดูแลด้านสุขภาพจิต ช่วยให้สามารถเลิกยาและกลับมาใช้ชีวิตได้อย่างมั่นใจ พร้อมฝากถึงผู้ที่ยังเสพยาให้เปิดใจเข้าสู่กระบวนการบำบัด เพื่อเปลี่ยนชีวิตและกลับคืนสู่ครอบครัว

        ความสำเร็จของบ้านขามจึงสะท้อนว่า การแก้ปัญหายาเสพติดไม่ใช่เพียงการจับกุม แต่ต้องใช้พลังของชุมชนในการบำบัด ฟื้นฟู สร้างอาชีพ และให้โอกาส เพื่อเปลี่ยนผู้ผ่านการบำบัดจาก “ผู้เสพ” กลับมาเป็น “ผู้สร้าง” และคืนคนคุณภาพสู่สังคมอย่างยั่งยืน